Rak podstawnokomórkowy (carcinoma basocellulare, BCC) – złośliwy nowotwór skóry charakteryzujący się powolnym wzrostem oraz dużym stopniem destrukcji tkanek, które zajmuje. Występuje głównie w okolicach skóry głowy, szyi, rzadziej może występować na skórze tułowia i kończyn dolnych. Przerzuty spowodowane występowaniem BCC zdarzają się niezwykle rzadko.
Odmiany raka podstawnokomórkowego
Najczęściej występującą odmiana kliniczna BCC jest postać guzkowa (carcinoma basocellulare nodosum). Charakteryzuje się obecnością niezapalnego guzka, który możne być otoczony perlistobialym walem. Inna często występująca odmiana raka podstawnokomorkowego jest postać wrzodziejaca- ulcus rodens – w obrazie klinicznym której dominuje głębokie owrzodzenie z mniejszym, wałowato uniesionym brzegiem. Rzadziej występująca odmiana kliniczna raka podstawnokomorkowego jest postać barwnikowa, przypominająca swym obrazem klinicznym czerniaka. Do bardziej agresywnych form BCC zalicza się odmiany twardzinopodobna oraz bliznowaciejaca. Występują one rzadko- u około 5 do 10% chorych z rakiem skory, lecz są niezwykle trudne do zdiagnozowania, a ich leczenie może stanowić problem. Rak podstawnokomorkowy może szerzyć się powierzchownie i nie naciekać głębszych tkanek (odmiana carcinoma basocellulare superficiale). Na uwagę zasługują bardzo rzadkie odmiany BCC, które są guzami o typie wloknisto-nablonkowym- guzy Pinkusa. Guzy te w obrazie histopatologicznym moga zawierac fragmenty nowotworzenia podstawnokomorkowego- tak jak w przypadku BCC.
Diagnoza BCC
Pierwsze objawy kliniczne raka podstawnokomorkowego skory mogą być dyskretne i bardzo często są bagatelizowane, jednak ich lekceważenie może po latach naciekania spowodować znaczne ubytki tkanek zlokalizowanych w głębszych warstwach skóry.
W niektórych przypadkach objawy kliniczne raka podstawnokomorkowego skory maja postać płaskich blaszek rumieniowych z odgraniczonym brzegiem, i mogą przypominać m. in. łuszczycę, wyprysk kontaktowy lub chorobę Bowena.
Rak podstawnokomórkowy – rozpoznanie
Rozpoznanie raka skory powinien postawić doświadczony lekarz specjalizujący się w dermatologii. Dermatolog dokonuje oceny wszystkich zmian chorobowych, w przypadku podejrzenia występowania nowotworu- pobiera biopsje ze zmian chorobowych do badania histopatologicznego. Wynik biopsji pozwala na rozpoznanie raka skory wraz z określeniem jego odmiany. Na tej podstawie dermatolog możne zakwalifikować pacjenta do odpowiedniej metody leczenia. Istotne znaczenie ma oszacowanie ryzyka wznowy raka podstawnokomorkowego. W przypadku leczenia BCC niskiego ryzyka wznowy w pierwszej kolejności można zastosować metody niechirurgiczne, zaś w przypadku odmian raka wysokiego ryzyka wznowy, pacjent zostanie skierowany na usunięcie chirurgiczne nowotworu w całości lub radioterapię.